Kom ook naar de Open Kerkendag

VLISSINGEN – De Open Kerkendag 2017 was een dusdanig groot succes in Brabant dat dit initiatief op maandag 10 juni (Tweede Pinksterdag) een vervolg krijgt, maar nu met een Zeeuws tintje. Veel kerken in Brabant zetten de deuren open voor het publiek. Ook drie Zeeuwse kerken doen mee: de H.H. Petrus- en Pauluskerk in Middelburg, de Onze Lieve Vrouwekerk in Vlissingen en de H. Willibrordusbasiliek in Hulst.

Het publiek kan tussen 13.00 en 17.00 uur de kerken bekijken en eventueel een rondleiding krijgen. Het unieke evenement is bedacht om Zeeuwen en Brabanders kennis te laten nemen van het grote culturele belang van de kerkgebouwen. Herbestemming van kerkgebouwen, die zijn onttrokken aan de eredienst, is vaak een groot probleem. Torens en kerken bepalen het aanzien van landschappen, zoals in Zeeland en Brabant. Ze vertellen het woordeloze verhaal van hun geschiedenis, van de historie van de gemeenschap die ze ooit realiseerde. Ze werden vaak met bloed, zweet en tranen gebouwd voor de eredienst, maar door de ontkerkelijking verliezen veel kerken hun religieuze betekenis. Voor heel Nederland gaat het om ongeveer 60 procent van de kerkgebouwen. In Zeeland en Brabant moeten de komende jaren honderden kerken een nieuwe functie krijgen. Het blijkt een van de grootste culturele vraagstukken in Nederland te zijn. De Stichting Open Kerken hoopt door de Open Kerkendag deze karakteristieke gebouwen en hun historie extra in het zonnetje te zetten. De stichting wil op deze manier alle burgers betrekken bij de toekomst van hun kerkgebouwen, als godshuis of met een nieuwe bestemming.

Bijzonderheden Zeeuwse kerken

H.H. Petrus en Pauluskerk Middelburg

H.H. Petrus- en Pauluskerk Middelburg:

Ter vervanging van de door de oorlogshandelingen van 1940 verwoeste Waterstaatskerk werd in 1951 het huidige kerkgebouw in gebruik genomen. Een ‘romaanse’ basiliek van de architect C.M. van Moorsel, aanhanger van de zgn. Bossche School. Met hakstenen, waarvan de steigerplaatsen zichtbaar zijn, wist hij een bouwwerk te scheppen, passend in het herbouwde Middelburg.

De bisschop van Haarlem, mgr. J.P. Huibers verrichtte de plechtige consecratie op 5 juli 1951. Een Mariakapel, waarin het schilderij hangt van Onze Lieve Vrouwe van de Polder, een kruisweg met reproducties van de bekende schilder Jan Toorop, liturgische voorwerpen, vervaardigd door Bob Anink uit het gesmolten koper van de verwoeste kerk en de schildering boven het priesterkoor van de Middelburgse schilder Hans Heeren, zijn enkele bijzonderheden.

Onze Lieve Vrouwenkerk Vlissingen

Onze Lieve Vrouwenkerk Vlissingen:

Naar een ontwerp van A.A.J. Margry is in 1911 aan de Singel 106 in Vlissingen de R.K. parochiekerk van O.L. Vrouw van de Rozenkrans gebouwd. De O.L. Vrouwenkerk was oorspronkelijk een bijkerk van de Jacobus de Meerderekerk aan de Wilhelminastraat. In 1939 werd de kerk verbouwd en in gebruik genomen als parochiekerk.

In de nacht van 1 op 2 november 1944 vielen tijdens de Tweede Wereldoorlog 17 voltreffers op de kerk. Ook heeft ze te lijden gehad tijdens de inundatie van Walcheren (vanaf oktober 1944). Het zoute zeewater vanuit het Nollegat zette ook de kerk onder water. Het oude orgel uit de gesloopte Sint Jacobskerk werd gebruikt in de Singelkerk en was ook beschadigd. In de loop van 1945 kwam het kerkherstel gereed en met een plechtig danklof op de laatste zondag van september werd ze weer in gebruik gesteld. Na de oorlog moest men zich met een harmonium behelpen, totdat eindelijk in juni 1953 een nieuw pijporgel in gebruik kon worden genomen.

Sint Willibrordusbasiliek Hulst

Sint Willibrordusbasiliek Hulst:

Rond 1200 is in Hulst een eerste kerk gebouwd op de plek waar nu de Sint Willibrordusbasiliek staat, die grotendeels dateert uit de 15e eeuw. In 1468 werd het gebouw getroffen door een grote brand die ook de toren aantastte. In 1562 ontstond opnieuw brand, waardoor de toren geheel werd verwoest, terwijl ook een deel van de kerk schade opliep. Het beleg van Hulst ging gepaard met zware beschietingen. De toren werd zo zwaar verminkt dat deze moest worden afgebroken. In 1600 volgde herbouw, maar in 1663 verwoestte een brand de toren en een deel van de kerk. De toren werd kort daarop opnieuw herbouwd. Vervolgens trad verval op, waarna hij in 1724 opnieuw is vervangen. De geschiedenis herhaalde zich in 1876. Deze keer werd de toren getroffen door de bliksem en brandde af. Na herstel door Pierre Cuypers volgde in 1944 nieuwe rampspoed. De toren werd toen geheel verwoest bij de beschietingen rond de bevrijding. In 1957 is de huidige in moderne stijl uitgevoerde toren verrezen. Zeer in het oog springend is de betonnen bekroning. De rampen die de kerk de eeuwen door troffen zijn verbeeld in de gebrandschilderde ramen. De kerk is een kruisbasiliek, wat wil zeggen dat het gebouw een kruisvorm heeft. De paus bepaalt welke kerkgebouwen basiliek mogen heten. Het gaat dan altijd om kerken die een bijzondere rol speelden in de geschiedenis of van belang zijn als bedevaartscentrum. De Willibrorduskerk kreeg in 1935 de status van basiliek, na het afronden van de restauratie die ter hand werd genomen na het vertrek van de protestanten uit het gebouw. In 1999 is de basiliek gerestaureerd. De kerk is in 2009 tijdens een door de NCRV opgezette verkiezing, door een vakjury aangewezen als mooiste van Nederland.

Stichting Open Kerken

De Stichting Open Kerken is in 2019 opgericht met als doel de continuering van het succesvolle initiatief Open Kerkendag. De eerste editie in 2017 werd gehouden in Brabant op initiatief van de Stichting De Brabantse Hoeders, het bisdom ’s Hertogenbosch, het bisdom Breda, de Protestantse Kerk in Nederland, de provincie Noord-Brabant en Erfgoed Brabant. De nieuwe stichting werkt voor deze tweede editie van de Open Kerkendag opnieuw samen met deze organisaties. In België wordt dit jaar alweer de twaalfde editie gehouden van de Open Kerkendagen.

Voor Brabant is een ‘Brabants Kerkenboekske’ gemaakt, met verschillende auto- en fietsroutes langs (deelnemende) Brabantse kerkgebouwen.

Zie voor meer informatie: www.openkerkendag.nl

%d bloggers liken dit: