Genesis in de tael van j’n arte: we moe’n behinne bie ‘t behin

door Margreeth Ernens

Ds Leuny de Kam tijdens de presentatie.

ELLEWOUTSDIJK – Oe doe je dà, een hgoe mèns weze? Ds Leuny de Kam uit Middelburg stelde die vraag centraal bij de presentatie van het Bijbelboek Genesis in het Walcherse dialect. ,,Je moe behinne bie ’t behin,  ’t behin wae ’t om gaet, dus bie Henesis.’’ En dat heeft de vertaalgroep van ’t Kerkje van Ellesdiek dan ook gedaan. Na 20 jaar hard werken aan de vertaling in de ‘tael van j’n arte’ kon zondagmiddag het resultaat worden gepresenteerd in een vol kerkje in Ellewoutsdijk.

Vertaalster Corry Verburg meldde in haar openingswoord dan ook dat de vertaalgroep ‘eel blie en grôôs is’ met het resultaat. Het programma bevatte verschillende stukjes voorlezen uit het Bijbelboek in de Walcherse taele, afgewisseld met muziek door het duo Da Capo, bestaande uit Renske Breeman (harp) en Cisca Zuurveld (dwarsfluit). Via de beamer werden de mooie illustraties uit Genesis, van de hand van Jopie Minnaard, getoond.

Corry Verburg.

Zo kwamen deze zondagmiddag in de Walcherse taele het allereerste begin voorbij toen God het licht schiep, Abraham die van zijn onverwachte bezoek hoort dat zijn vrouw Sara toch moeder van een zoon zal worden, Jacob en zijn gevecht bij Pniël (‘een hezegend mèns, mae ie liep wè een bitje kreupel. Mae dat doen we allemao eihenluk’), Jacob die de zonen van Jozef zegent en de engel die Jacob altijd droeg. ,,En jie? Jie wor altied gedrahen, gedrahen voor vrede’’, aldus ds De Kam.

Voe mekoare zurge

Ds Arie van der Maas met het eerste exemplaar van Genesis.

Classispredikant ds Arie van der Maas kreeg het eerste exemplaar van deze bijzondere versie van Genesis aangeboden. Geheel in stijl sprak ook hij in dialect. ,,Mien Zeeuws is van aolles een bitje. Heboren in Oosterland, mae ‘k è op vee plekken geweund.’’  Hij haalde Pinksteren in gedachten, het verhaal uit Handelingen waarin ieder in z’n eigen taal hoorde over God. ,, Ieder in z’n eigen tael, dan dienk ik: dat is eigenheid, dat kom eel dichtbie, dan is of bluuf God nie varre weg, mae komt dan an ‘t lief en in je ’n arte. Handelingen 2 is ok ’t verhael van bie mekoare bluuve, saeme ete, saeme bidde, in voe mekoare zurge. Oe a je dat doet …  mens weze, nie alleen voe je ’n eige, maer ok rekening ouwe mee an oeare, ’t oar tied dammen wir es èema van voren of an beginnen. Wat waere de eerste woorden die a God sprak? En dan bin je bie Genesis, ’t begin. En vanoaf vandaege kunnen zaege, ok in ’t Walchers: Beginne bie ’t begin, in ieder in z’n eigen tael, de tael van j’ arte.’’ Ds Van der Maas haalde wijlen Lein de Wolf, voorvechter van de Zeeuwse taal, aan met de uitspraak ‘Chapeau en Bravo’. ,,Voor oal julder waerk. Dammen d’r wee van leren om op tied van vore af an te beginnen in een bitje beter voe mekoare hae zurge.’’

Corry Verburg reikte vervolgens een exemplaar van Genesis uit aan ds Leuny de Kam, die op haar beurt Corry een exemplaar gaf. Daarna kregen heel wat vrijwilligers een boek voor hun inzet en harde werk.

Mens, waar is je broeder, je zuster?

Gedeputeerde Joannes de Bat ontving zijn exemplaar van Genesis uit handen van ds Leuny de Kam.

Tot slot kreeg gedeputeerde Joannes de Bat ook een exemplaar. Hij vertelde dat bijna niemand weet dat hij dialect kan spreken ,,en dat is maar goed ook, want in het dialect spreek ik nog sneller.’’ Op de vraag of hij wel eens in Den Haag komt (‘lever dan meteen een boek af’), zei hij dat hij dan wel een hele doos nodig had. Zijn kinderen hadden hem gevraagd of Genesis op z’n Walchers net zoiets als ‘Nijntje’ in het Zeeuws is. Hij heeft ze beloofd zondagavond uit Genesis op z’n Walchers voor te lezen.  Ook hij complimenteerde de vertaalgroep met Chapeau en Bravo. ,,Wat een doorzettingsvermogen! Met als inzet: ‘kieke wat à t’r eigelijk staet en dat dan in je ‘moerstaal’ perbere over te briengen’. Om de verhalen uit de Bijbel nog dichterbij te brengen. Zeker dit Bijbelboek, waarin de vraag centraal staat: Mens, waar is je broeder, je zuster?’’

Na de presentatie konden de aanwezigen elkaar ontmoeten onder het genot van een kopje koffie of thee met een Ellesdiekje, een speciale koek gebakken door de bakker van Ovezande. En natuurlijk vond de prachtige uitgave van Genesis gretig aftrek bij de aanwezigen. U kunt de Biebel in ‘t Zeeuws bij de boekhandel verkrijgen, maar ook rechtstreeks via www.kerkje-ellesdiek.nl.

foto’s Flip Beukenhorst en Margreeth Ernens

De presentatie van Genesis zorgde voor een vol Kerkje van Ellesdiek.

Het muziekduo Da Capo.

Ook het programmaboekje had een prachtige illustratie van Jopie MInnaard.